Bizi izləməyi unutmayın

#Araşdırma

Qacarlar sülaləsinin taxt görməmiş şahənşahları- Ənvər Çingizoğlunun araşdırması

10-01-2019, 18:00 | 2612 dəfə baxılıb.

Qacarlar dövləti (1795-1925) "Məmalik-i Məhrusə-yi İran" adını, xanədan sultanları isə "Şahənşahi-İran, vücudi-əla, həzrəti-əqdəsi-humayun" titulunu daşıyırdılar. Gerbləri "Şiri-Xurşid", himnləri "Salame-şah", taxtigah və iqamətgahları Tehrandakı Gülüstan sarayı idi. Qacarların şahlıq rəmzi -Moğol imperatorlarına məxsus, sonra isə Nadir şah Qırxlı-Avşara verilmiş Təxti-tavus (Tovuz taxtı) idi.

Qacarlar dövlətində yazılmamış bir qanun vardı: Yalnız anası Qacar elindən olan şahzadə vəliəhd (taxt-tac varisi) ola bilərdi.

Məşrutə hərəkatı (1905-1911), daha sonra isə Birinci Dünya müharibəsi (1914-1918) sülalənin hakimiyyət sütünlarını ciddi sarsıtmışdı. 1923-cü ildə gənc şahənşah Sultan Əhməd şah Qacar Avropaya səyahət adı ilə ölkəni tərk edərək həyatına yaranmış təhlükəni sovuşdurmaq istəyir.

Lakin 1925-ci ildə Rza xan Sipəh hərbi çeviriliş edir və parlament Sultan Əhməd şahı şahlıqdan məhrum edir. Bundan xəbər tutan Sultan Əhməd şah İran xalqına müraciət edərək bildirir: "Mən İranın şahıyam va şah olaraq qalacam!". Hərbi çeviriliş nəticəsində hakimiyyətə gələn sülaləni tanımadığını və vətənə dönüşünü gözlədiyini bildirən "sürgün edilmiş şah" 1930-cu ildə 32 yaşında Paris yaxınlığındakı evində vəfat edir.

Maraqlıdır ki, hərbi çevirilşidən qısa müddət sonra öz ölkəsində monarxı devirən Mustafa Kamal Atatürk Sultan Əhməd şahı taxta qaytarmaq arzusuna düşür. Bu məqsədlə Atatürk İran səfiri Ənuşirəvan Sepahbudini yanına çağıraraq dərhal Parisə gedib Sultan Əhməd şahı onun adından Türkiyəyə dəvət etməyi tapşırır. Şaha xəbər verilir ki, Türkiyə öz milli maraqları və İranla dostluğuna naminə onun sərəncamına qoşun verir və İrana qayıdıb taxta çıxmağa şərait yaradır. Lakin Sultan Əhməd şah nəzakətlə bu təklifi rədd edir.

Şahın ölümündən sonra onun 31 yaşlı qardaşı və keçmiş vəliəhdi Məhəmmədhəsən mirzə (1930-1943) "sürgündəki şahənşah" elan edilir. 1941-ci ildə İranda Rza şah Pəhləvinin taxtdan salındığını eşidən Məhəmmədhəsən mirzə Böyük Britaniyanın köməyi ilə İran tacını taxacağına ümid bəsləsə də, nəticədə heç bir şey olmadı. 1943-cü ildə Məhəmmədhəsən mirzə vəfat edir,

Qacarlar sülaləsinin başına Sultan Əhməd şahın oğlu Firidun mirzə (1943-1975) keçir. Firidun mirzə Qacar bolqar əsilli sadə bir xanımla ailə qurur. Bu səbəbdən izdivacdan dünyaya gələn heç bir uşaq şah sülaləsinə rəhbərlik etmir. Firidun mirzə 1975-ci ildə İsveçrədə baş verən qəzada vəfat edir. Onun yerini isə Məhəmmədhəsən mirzənin oğlu Həmid mirzə (1975–1988) tutur.

Həmid mirzə 23 aprel 1918-ci ildə Təbrizdə anadan olmuşdu. Atasının arzusu ilə 4 yaşında İngiltərəyə oxumağa yola düşsə də, İstanbula sürgündə yaşayan babası Məhəmmədəli şahın yanında qalır. Məsələ orasındadır ki, Məşrutə inqilabından sonra 1909-cu ildə Məhəmmədəli şah ölkəni tərk edərək taxtı öz oğluna ötürür.

O zamandan keçmiş şah İstanbulda yaşayırdı. Nəvəsinin İngiltərə getməsi üçün hələ gənc olduğunu düşünən baba onu yanından buraxmır. 1924-cü ildə Məhəmmədəli şah Qacar vəfat edir, və 6 yaşlı şahzadəni İtaliyaya, sonra isə Parisə aparırlar. Rza xanın çevirilişindən sonra İrandan qaçan atası ilə birlikdə Londona köçən Həmid mirzə burada təhsil alır və neft şirkətlərinin birinə işə düzəlir.

İkinci Dünya müharibəsi zamanı Həmid mirzə Britaniya Kral Hərbi Dəniz Qüvvələrində xidmət etmək üçün adını dəyişib Devid Drammond qoyur. Müharibədən sonra Həmid mirzənin hərbi karyerası baş tutmur və o, yenidən neft şirkətinə dönür. 1957-ci ildə Həmid mirzə İrana işləməyə gedir. 4 yaşında vətənini tərk edən şahzadə fars dilində danışa bilmirdi. Buna baxmayaraq, Məhəmmədrza şah onda taxt-tacı üçün bir təhlükə görür və iki dəfə həbs etdirir.

1971-ci ildə Həmid mirzə Londona qayıdır və 1977-ci ildə "sürgündəki şahənşah" elan edilir. 1988-ci ildə vəfat edən şahənşahın yerinə oğlu II Məhəmmədhəsən mirzə (1988-günümüzə qədər) keçir. Hazırda ABŞ-ın Texas ştatının Dallas şəhərində yaşayan şahənşah hələ də İran taxt-tacına qayıdacağına ümid edərək gözləyir.

Analoq.az
скачать dle 10.6фильмы бесплатно

Daha tez məlumatlanmaq üçün yeni Facebook səhifəmizi

REKLAM
RƏYLƏR

RƏY YAZIN

#Araşdırma

Həsənəli xan Vəziri- Ənvər Çingizoğlunun araşdırması

Müəllif hüquqları qorunur.
ƏTRAFLI OXU

#Yazarlar

Mirzə Ağa xan Qarabaği- Ənvər Çingizoğlu yazır

Müəllif hüquqları qorunur.
ƏTRAFLI OXU

#Yazarlar

Mirzə Davud xan Məmmədbəyov - Ənvər Çingizoğlu yazır

Müəllif hüquqları qorunur.
ƏTRAFLI OXU








ƏN ÇOX OXUNAN

ЦитатаОтветить
  • Группа: Гости
  • Регистрация: --
  • Статус:
  • 0 комментариев
  • 0 публикаций
^
Amoxicillin Drops For Cats Viagra Without Prescriptions Usa Cialis Super Active 100mg generic cialis Zithromax Dose Chlamydia Q Es Propecia
  • Нравится
  • 0
kiosk.com.az tap az турбо аз tap.az qab qacaq turbo az oxu az oxu az xeberler www oxu xabaraz новости азербайджана mp3 yukle big az azeri bass indir yukle mp3 mp3 milli az son xeberler xabaraz radikal müxalifət milli.az Azərbaycan xəbərləri dünya xəbərləri aktual hadisələr bu günün xəbərləri BiG.Az - Böyük Azərbaycan en son xeberler Azerbaycan xeberleri 2017 müsavat siyasət iqtisadiyyat azərbaycan hadisə son xəbər dağlıq qarabağ gündəm qəzet ilham əliyev Bakı haqqin az новости ильхам алиев haqqin az азербайджан объявления интим услуг в баку погода в баку hava haqqinda melumat day az day.az Azərbaycandan və dünyadan xəbərlər - Qafqazinfo.az qafqazinfo minimum əmək haqqı 2018 anar nagilbaz porno anar nagilbaz video anar nagilbaz Xəbərlər Araşdırma Müsahibələr Reportajlar Xəbərlər Gündəm Hadisə Siyasət Cəmiyyət İqtisadiyyat İdman Dünya Video Maqazin Müsahibə Media Araşdırma Maraqlı Mədəniyyət Gülən Təhlükə Bank Biznes Enerji Əmlak Tender Vakansiya namiq caniyev a24az niyə quran onun üçün müqəddəs deyil anar nağılbazın video a 24 a24.az Yenicag.Az son dəqiqə ən son xəbər xəbər xəbəri xəbərləri yenicag yeniçağ gündüz kərimov vüqar zifəroğlu qarabag roma canli yayim yenicag zakirə zakirqızı basqın Azərbaycan Aşkın Niderlandın ofisinə bildirib şəhərində Haaqa təşkilatının diaspor Diasporrəhbəri həmçinin Afrin aparılır edilib Hazırda araşdırma əməliyyatından millətindən ardıcıl spy satellite destroyed eu doner kebab north korea missile hit own city arzu nağıyev axar/az axar.az lentaz lent az xabaraz musavat.az xeberler musavat iqtidar 134 nomreli 134 mekteb məktəb nömrəli olay bilmir söyləyir edirəm deyir bilmirəm söylədiyi xəstəsən Yaşamağa davam bilir qollarımı əməlinə qazandırmaq istəyib məktəbli deyən kəsirəm Bunları Cavidan Anasının sinif xarakterli hərəkətləri cinayət oxuyan zorakılıq aidiyyatlı bağlı orqanlara şikayət şəhər daxil hadisə vermis naziri müdafiə Dadaş Rzayevin nəvəsidir prokurorluğunda bağlı Təhsil sinfində hüquq hadisə yayıb olmuş oxuyan cinayət mühafizə əlaqədə yerləşən ayının otağında dekabr cinsi geyinmə soyunub idman zalının